EKSTREMALIZM
Nienasycenie
(zał. 19), brak barier, ograniczeń, brak opanowania,
niepowstrzymana chęć pójścia na całość (Mk 8,31; 8,34-35; Łk 12,33; zał. 6, 12, 19,
22, 23, 51),
ekstremalność (zał. 13), oczekiwanie tego od innych
(Mt 5,27-30; 19,21; Mk 9,43-47; 10,21-22; 10,28-30; Łk 12,33; 14,33; zał. 23, 41); może się to objawiać
jako chęć wyzucia się z wszelkiej własności, ze wszystkiego, co normalne,
ludzkie, ziemskie; popadanie ze skrajności w skrajność;
Byłem buntownikiem łagodnym,
najłagodniejszym z możliwych, ale krańcowym. Poszedłem do końca. Czy za daleko?
Chciałem unieść wszystkie nieszczęścia świata ludzi. I zwariowałem. Ale czy od
tego? Nie wiem.1
Gdy wydałem Opowiadania, Się oraz Dużo ognia i tak dalej, zarobiłem dużo pieniędzy. Wszystkie pieniądze rozdałem. Wciskałem je delikatnie do rąk lub kieszeni starych ludzi, których spotykałem po barach mlecznych, gdzie się żywiłem. Tak i jeszcze inaczej rozdałem prawie sto tysięcy złotych. Mówię o tym tylko po to, żeby móc postawić pytanie: czy było to normalne?
Nie mając już pieniędzy
zacząłem rozdawać przedmioty i rzeczy, które miałem w domu, koszule, spodnie,
marynarki, dwa meksykańskie piękne poncha, aparat fotograficzny, radio, nawet
moją brazylijską gitarę i pomniejsze drobiazgi. Znowu mówię o tym tylko po to,
żeby móc postawić pytanie: czy było to normalne?2
Bezkompromisowość
(Mt 5,21-32; Mk 9,43-47; 10,1-12);
Ten
typ psychiki cechuje charakterystyczne wymieszanie elementów niezwykle silnego
poczucia mocy (Mk 9,2-4; 11,15-17; 13,26-27; Łk 4,16-21; 6,19; 13,34b-35; zał. 49, 55) ze skrajną uległością,
poświęceniem, chęcią służenia (Mk 8,34; 15,4-5; 10,43-45; J 6,51; 13,4-8);
Mówienie
o niewiarygodnym szczęściu (zał. 23); zapowiadanie
niewiarygodnych wydarzeń (J 1,51; EwTm 17; 19);
Pragnienie
zupełnej zmiany świata i panujących w nim stosunków (zał. 23);
Chęć
zerwania z tradycjami (Mk 7,1-13; Łk 5,33-39; zał. 21,
22);
Sprawdzanie
się w sytuacjach skrajnych, dążenie do stworzenia takich sytuacji (Mk 5,38-43);
Myślenie
kategoriami nieskończoności, wieczności, absolutu, wszechświata, spraw
eschatologicznych (Mt 25,46; Mk 13,1-32; zał. 6, 10, 11, 14,
26, 27, 47);
absolutnych wartości (zał. 19, 26,
43);
Zainteresowanie
jedynie rozwiązaniami idealnymi, doskonałymi, absolutnymi (zał. 14, 43);
Brak
wszelkich ludzkich, przyziemnych motywacji do działania (zał. 26, 45);
Niechęć
do zajmowania się przyziemnymi sprawami (Mt 16,5-12; 17,24-27; Mk 8,14-21; Łk
10,38-42; zał. 7, 8, 45, 46; Obrona Sokratesa:
23C; 31B);
Nieporadność
w sprawach codziennych (zał. 51);
... zawsze byłem bardzo
pojętny we wszystkim, tylko nie w życiu praktycznym przeklętym, które mnie bez
przerwy zabija, choć wiem bardzo dużo o wielu innych rzeczach dosyć
nieśmiertelnych. 3
Zawsze te braki, te luki, te
mankamenty w głowie, jeśli idzie o życie praktyczne.4
Chęć
zrozumienia, ogarnięcia, opanowania całości (zał. 26, 55), wszystkiego, absolutu:
EwTm 25
Rzekł Jezus: “Niech ten, który szuka nie ustaje w poszukiwaniu, aż znajdzie. I gdy znajdzie zadrży, a jeśli zadrży, będzie się dziwił i będzie panował nad Pełnią.
Brak
akceptacji siebie jako ciężko pracującego, drobnego człowieka, ciułacza,
średnio zamożnego; niemożność udźwignięcia własnej, nieakceptowanej osobowości;
ucieczka przed tym, przed samym sobą w inny, lepszy świat, gdzie wszystko łatwo
przychodzi, wszystko jest możliwe, bo wszyscy się kochają (Łk 2,46-47; zał. 7, 8, 20,
46);
Niechęć
do robienia tego, co robią inni. A zatem niechęć do wszelkiego normalnego
sposobu życia. Może to wynikać z wmuszania przez rodziców takiego sposobu życia
dziecku. Jest to związane z cechą “Wyjątkowość”.
Wszystkie wymienione powyżej cechy charakteru wykształciły się w wyniku
chronicznego braku akceptacji u przyszłego “zbawiciela ludzkości” aktualnego
“stanu posiadania” (zał. 7, 8).
Nieustanna
potrzeba wzrastania, wznoszenia się wzwyż, ponad przeciętność (zał. 27, 47);
Dążenie do doskonałości (Mt 5,48; 19,21; zał. 15,
19, 20, 47,
54), wynikające z braku akceptacji własnych, ludzkich
ograniczeń; z braku akceptacji siebie jako określonego, zamkniętego człowieka z
pewnymi ludzkimi ograniczeniami, wadami i zaletami (w tej sytuacji mogą
przygniatać nawet najdrobniejsze niepowodzenia); jest formą ucieczki przed
samym sobą. Jest to wynikiem poczucia braku akceptacji i odrzucenia przez
rodziców w sytuacji ponoszenia porażek, braku sukcesów, sprawiania zawodu,
popełniania błędów przez dziecko, braku akceptacji dziecka takim, jakim jest i
jednocześnie braku akceptacji przez dziecko własnych rodziców (zał. 7). Generalnie – jest wynikiem braku więzi
psychicznej między rodzicami a dzieckiem (zał. 52).
Chęć
dania całego siebie innym (Mk 14,22-24; J 6,26-58; 15,13; zał. 34), poświęcenia całego życia dla dobra ludzkości;
rezygnacja z indywidualnych celów (zał. 27, 34, 47);
Szczególny
pociąg do gór, zwłaszcza wysokich, chęć zdobywania najwyższych szczytów,
odradzania się, odżywania na nich (Mt 5,1; przemienienie na górze – Łk 9,2-8;
J 6,15; zał. 40), oglądania bezkresnych przestrzeni –
jest to wykładnik ucieczki od przyziemnych problemów i małostkowych ludzi;
Nieumiejętność,
niechęć zejścia z tego najwyższego szczytu, na który weszło się (zał. 28) – bycia zbawicielem ludzkości; gdy “zbawiciel”
uświadamia sobie niemożność zbawienia ludzkości, poszukuje gwałtownie “zadań
zastępczych”: Jezus – śmierć po to, by powrócić i przeprowadzić sąd nad
światem; Faust (a tak naprawdę Goethe) – poznanie odwiecznych tajemnic
Wszechświata, istoty wszechrzeczy, celu istnienia Wszechświata.
Jest
to wynikiem nieumiejętności ponoszenia porażek, nieumiejętności cofania się ze
zdobytych atrakcyjnych pozycji; wykształciła się ta nieumiejętność w wyniku
braku akceptacji dziecka przez rodziców w sytuacji ponoszenia porażek.
Nerwowość,
niecierpliwość; (Mt 17,17; Mk 9,19; Łk 9,41; 10,13-16; 11,32; Faust).
Przypisy:
1 Edward Stachura - “Poezja i proza”, T. 5, (SW Czytelnik, Warszawa 1982), s. 409
2 Tamże, s. 419
3 Edward Stachura - “Poezja i proza”, T. 2, (SW Czytelnik, Warszawa 1984), s. 43
4 Edward Stachura - “Poezja i proza”, T. 3, (SW Czytelnik, Warszawa 1984), s. 187
5 Wszystkie cytaty z Ewangelii Tomasza, przytoczone w tym Opracowaniu, pochodzą z: Ewangelia Tomasza, Wydawnictwo VERBUM, Marek Górny, Katowice 1992.
Strona główna Następny rozdział